Gestaltpsychologie



De psycho Energetisch Therapeut maakt gebruik van diverse technieken om een goede Therapeutische behandeling te kunnen geven.

Een van de technieken is de Gestaltpsychologie. Deze techniek wordt in het derde jaar van de opleiding tot Psycho Energetisch Therapeut heel uitvoerig behandeld.

Gestaltpsychologie is een vorm van waarnemen.

Waarnemen is een actief proces, waarbij mensen een werkelijkheid construeren. Waarnemen doen wij met zintuigen. Waarnemingspsychologie heeft veel raakvlakken met fysiologie. Bij waarnemingen treden fouten en vertekeningen op, de zogenaamde waarnemingseffecten. Een voorbeeld is drogwaarneming: de waarneming van dingen die er niet zijn. Drogwaarnemingen zijn bijvoorbeeld sensorische deprivatie en illusies. Sensorische deprivatie houdt in dat er te weinig prikkels in de omgeving aanwezig zijn.

Over waarneming en Gestalt

Gestalt, het principe van de eenvoud als basis van waarneming. Het van oorsprong Duitse begrip ‘Gestalt’ (gedaante, figuur, vorm) gaat over hoe wij de dingen waarnemen. We zien niet precies wat er te zien is, maar we maken er wat van. Allerlei Escher-achtige trucs vallen eronder



Wat valt er van dit alles wat te leren?

Wij maken gemakkelijk en voortdurend fouten in onze waarneming, met totaal verschillende oorzaken, zoals lichtval, historisch besef en kennis, interpretatie, compensatie, omgevingsinvloeden, vergelijking en vereenvoudiging. Vaak zijn het uiteraard ook combinaties van oorzaken.

Wat we denken te zien is een deel van wat er te zien is. Iedereen maakt zijn of haar eigen invulling en aanvulling. Dit geldt waarschijnlijk net zo goed voor wat we horen. Groningers horen al anders dan Limburgers. Hier duikt ook een begrip op als cognitieve dissonantie, simpel gezegd: de werkelijkheid aanvaardbaar houden door opvattingen of gedrag aan te passen.

Je cliënt ziet en hoort vrijwel zeker iets anders dan jij. Daarom is voortdurend controleren of je client je begrijpt zo belangrijk. Anders raken we steeds verder van elkaar verwijderd. Denken vanuit de andere persoon betekent in zekere zin je eigen waarneming even vergeten. ‘Hoe denkt u erover? Hoe ziet u deze zaak?’ Dat zijn de juiste vragen.

Zo’n verhaal als dit gaat over de buitenkant, over de beperkte waarneming door onze zintuigen. Er is ook nog een binnenkant, onze kern, onze ziel, ons hart. Hier kun je mensen echt raken en motiveren.

Gestalt en Gestalttherapie

De focus bij deze therapievorm ligt meer op het proces (wat er gebeurt) dan op de inhoud (wat er besproken wordt) met het accent op wat er hier-en-nu wordt gedaan, gedacht en gevoeld in het contact tussen therapeut en cliënt. Men maakt hierbij vooral gebruik van het gewaar zijn van zowel therapeut als cliënt.

De beschrijvende manier van waarnemen, zonder interpretatie, opent de mogelijkheid om uit oude denkpatronen te blijven en met een frisse blik naar de situatie te kijken.

Onderwerp van de sessie is datgene wat nu speelt, wat "voorgrond" is. Men gaat ervan uit dat ons zelfregulerend mechanisme het meest urgente voorgrond laat worden en ernaar streeft dat onaffe "Gestalten" worden afgemaakt. Met ander woorden; situaties waarmee we ons niet goed voelen blijven zich aandienen totdat wij ze bevredigend hebben afgerond.

Het contact tussen de therapeut en de cliënt is de belangrijkste factor; de cliënt kan met zijn/haar gedrag experimenteren in de veilige omgeving die de therapeut creëert, als een oefening voor het contact met zichzelf en anderen.

Door zichzelf bewuster waar te nemen leert de cliënt bewuster keuzes te maken en dus bewuster te handelen.

De therapeut fungeert daarbij als een soort spiegel, hij/zij geeft de cliënt feedback op zijn/haar gedrag.

In Gestalttherapie spreekt men over "experimenten". De therapeut nodigt de cliënt bijvoorbeeld uit een situatie uit zijn dagelijks leven te spelen. Door op verschillende stoelen te gaan zitten kan de cliënt als het ware in de huid kruipen van zichzelf en zijn "tegenspelers". De dialoog die er zo ontstaat geeft de cliënt de mogelijkheid wat afstand te nemen en werkt vaak verhelderend.

In andere experimenten ligt de aandacht meer op het lichamelijk gewaarzijn; de cliënt versterkt bijvoorbeeld bepaalde bewegingen die hij zich daarvoor nauwelijks bewust was. Meestal ontdekt hij/zij daardoor de verborgen betekenissen van deze bewegingen.

Gestalttherapie heeft het doel de cliënt te helpen naar een groter gewaar zijn van wat hij/zij doet en hoe daarvoor zelf de verantwoordelijkheid te dragen.

Contact met ons innerlijk

De basis van de Gestaltbenadering ligt in de nauwgezette aandacht voor wat zich op het huidige moment, het hier en nu, aandient. We staan stil bij onze gedachten, lichaamssensaties en gevoelens. Door deze opmerkzaamheid worden verschillen tussen gedachten enerzijds en lichamelijke sensaties en gevoelens anderzijds duidelijk.

Bij problemen is er altijd een verschil tussen wat we denken dat er speelt en wat we eigenlijk ervaren. Vanuit een onrustige stemming kunnen kleine dingen ons snel irriteren. Zodra we echter onszelf van binnenuit ervaren kan een onderliggend verdriet bovenkomen. Op dezelfde wijze kunnen we vanuit een depressie gaan zien wat we graag willen maar niet durven. We kunnen ontdekken dat in onze angst een behoefte tot expressie verscholen ligt. Als een wens of behoefte zich vervolgens een uitweg zoekt, is de ontstane beweging als smeltwater dat zich vanuit de hoge bergen een weg naar beneden zoekt.

Contact met de ander

Veel van wat er in ons leeft aan gevoelens heeft direct te maken met de ander. We kunnen verliefd zijn of boos. We hebben steun en hulp nodig. We willen graag een reactie op wat we doen en vertellen. We voelen ons gezien als een ander op ons reageert. Bij de Gestaltbenadering staat dit contact centraal. In het contact met de ander ervaren we onszelf. In het contact tussen cliënt en therapeut manifesteert zich de kern van de problematiek. In het contact met de ander worden we onszelf.

Mind and Balance.


Copyright:

Mind and Balance gebruikt informatie uit artikelen die op diverse fora via internet zijn gepubliceerd en openbaar zijn. Deze willen wij graag met geïnteresseerden delen. Wij vertrouwen op de deskundigheid van de uitgevers van deze artikelen. Ik wil en zal op geen enkele manier het copyright claimen van de diverse illustraties die ik van het vrije internet download en gebruik om de pagina's van deze site mee te verfraaien. Deze afbeeldingen worden dan wel door mij gebruikt, maar het copyright van de originele illustraties blijft expliciet eigendom van de individuele artiest. Mocht er op de pagina's, ondanks mijn zorgvuldigheid, illustraties, onderdelen of artikelen zijn gebruikt waarop een copyright rust en/of waarvoor ik geen toestemming heb verkregen, dan verzoek ik u om mij dit zo snel mogelijk te laten weten. Ik zal dan direct het betreffende onderwerp verwijderen.

Mind and Balance.